Tajemnica kształtu obwarzanka

Dlaczego obwarzanek ma taki, a nie inny kształt? Wypiek z dziurą ma niewiele mniejszą objętość, ale znacznie większą powierzchnię, niż podobnej wielkości wypiek bez dziurki. Oznacza to, że podczas pieczenia ciepło rozprowadza się wewnątrz wypieku szybciej i bardziej równomiernie. Dodatkowo pieczywo w tym kształcie jest łatwiejsze do transportu i podania klientowi. Część osób na pewno […]

Obwarzanki odpustowe

Obwarzanki odpustowe to niewielkie „pierścionki” z ciasta. Nawleczone na papierowe sznureczki, tworzą formę korali. Są lekko słodkie, a swoją lekkość i kruchość zawdzięczają pianie jajecznej. Powstają z jaj, mąki pszennej, cukru i wody. Przed upieczeniem smaruje się je białkiem jaja, a czasem posypuje solą lub makiem. Mimo, że brak w nich drożdży, obgotowuje je we […]

Święto piekarzy

15 marca piekarze i cukiernicy obchodzą swoje święto, ponieważ w tym dniu przypada wspomnienie ich patrona – św. Klemensa. Klemens Hofbauer (Jan Dworzak) żył na przełomie XVIII i XIX wieku. Pochodził z Moraw. By zarobić na naukę w gimnazjum, pracował jako piekarz u Norbertanów. Z braku pieniędzy przerwał jednak naukę, został mnichem i pielgrzymem. W […]

Przepis na obwarzanka

Przepis na obwarzanka i sam obwarzanek zmieniły się przez stulecia. Najstarsze zachowane receptury pochodzą z XIX i XX wieku. Nie znane są wcześniejsze, również dlatego, że przepisy przekazywano ustnie, z pokolenia na pokolenie. Ta najstarsza mówi o użyciu 12 jaj i funta cukru (ok. 0,5 kg) na pół garnca (2,5 kg) mąki, z dodatkiem skórki […]

Pańskie obwarzanki

W średniowiecznym Krakowie Rada Miasta była sercem, wybijającym jego rytm życia. Instytucja ta formowała się w okresie lokacji miasta, czyli w drugiej połowie XIII wieku. Do rady należało ogólne zarządzanie gminą. Wydawała przepisy obowiązujące na terenie miasta i normujące w zasadzie wszystkie aspekty życia w nim, od handlowych, poprzez obyczajowe, na przeciwpożarowych kończąc. Kompetencje rajców […]

Brama piekarzy

Mury obronne miasta Krakowa liczyły kiedyś 8 bram i ponad 40 baszt. Zburzono je na początku XIX wieku,  pozostawiając jedynie fragment północny, z bramą Floriańską i Barbakanem. Uratował je prof. Feliks Radwański w 1817 roku, powołując się na potrzebę zachowania ich jako zabytku, ale też ochrony mieszkańców Krakowa przed zimnymi wiatrami północnymi, które wdzierały by […]

Szopka krakowska… w krakowskim obwarzanku

Szopkarstwo krakowskie to tradycyjne rzemiosło, którego historia sięga XIX wieku, w 2018 roku  wpisane na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO. Twórcy szopek przez wiele miesięcy mozolnie tworzą misterne arcydzieła, pamiętając o tym, by scena Bożego Narodzenia znalazła się w centralnym punkcie budowli nawiązującej do architektury Krakowa. Przedstawieniu towarzyszą postaci nawiązujące do legend, jak […]

Obwarzanek krakowski na znaczku pocztowym

W 2013 roku Poczta Polska zapoczątkowała serię znaczków „Polskie produkty regionalne”, na których znalazły się produkty i wyroby spożywcze z różnych części naszego kraju, m.in. truskawka kaszubska, jabłko łąckie, ser koryciński, miód kurpiowski, rogal świętomarciński, kiełbasa lisiecka i czosnek galicyjski. Produkty te łączy fakt wpisania na unijną listę produktów ze znakiem „Chronione Oznaczenie Geograficzne”. Cechą charakterystyczną […]

Polska jest jak obwarzanek

Czasem jedno niefortunne zdanie może wywołać potężną burzę. Marszałek Piłsudski powiedział kiedyś, że „Polska jest jak obwarzanek. Wszystko co najlepsze na Kresach, a w środku pustka”. Pod koniec stycznia 1938 roku Stanisław Cywiński, wykładowca Uniwersytetu Wileńskiego, pisząc recenzję pewnej książki, odniósł się do tych słów, nazywając Marszałka „kabotynem”. Skutkiem tego było dotkliwe pobicie i aresztowanie […]

Bajgiel… za tysiąc dolarów

Bajgiel to „młodszy kuzyn obwarzanka” pochodzący z Krakowa. Kazimierscy piekarzy wypiekali go już w XVII wieku, a w miejskich archiwach z 1610 roku znaleziono zapis świadczący o tym, że bajgle były ofiarowane przez gminę żydowską młodym mamom. Ich kształt symbolizował cykl ludzkiego życia. Wierzono, że złocisty pierścień posiada magiczną moc i ma przynieść szczęście nowo […]